Türkiye Cumhuriyeti’nin İlk Kabinesi Hakkında Bilgiler
Kurtuluş Savaşı bitiminden sonra Türkiye Büyük Millet Meclisi, 29 Ekim 1923’te Cumhuriyeti ilan ederek Mustafa Kemal Atatürk’ü ilk Cumhurbaşkanı olarak seçti.
Ertesi gün, yani 30 Ekim 1923’te, İsmet İnönü Cumhuriyet’in ilk hükümetini kurdu.
Mustafa Kemal Atatürk, 1938 yılında vefat edene kadar dört dönem üst üste Cumhurbaşkanı seçilerek bu görevi en uzun süre yürüten Cumhurbaşkanı oldu.
Türkiye Cumhuriyeti’nin İlk Kabinesindeki Başlıca Üyeler
- Başvekil ve Hariciye (Dışişleri) Vekili: İsmet İnönü
- Şer’iye (Diyanet) Vekili: Mustafa Fevzi Sarhan
- Adliye (Adalet) Vekili: Seyyid Bey
- Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Vekili: Fevzi Çakmak
- Müdafaa-i Milliye (Milli Savunma) Vekili: Kazım Özalp
- Dahiliye (İçişleri) Vekili: Ahmet Ferit Tek
- Maliye Vekili: Hasan Fehmi Ataç- Mustafa Abdülhalik Renda
- Maarif (Eğitim) Vekili: İsmail Safa Özler
- Mübadele, İmar ve İskan Vekili: Mustafa Necati
- Nafia (Bayındırlık) Vekili: Ahmet Muhtar Cilli- Süleyman Sırrı Aral
- Sıhhiye ve Muavenet-i İçtimaiye (Sağlık ve Sosyal Yardım) Vekili: Refik Saydam
- Ticaret Vekili: Hasan Saka
1935 yılına kadar soyadları kullanılmadığı için bu listedeki soy isimler, Kabine üyelerinin daha sonradan aldıkları soyadlardır. Soyadı Kanunu’ndan önce, insanlar sadece isimleriyle tanınıyordu.
Kabine Üyelerinin Osmanlı Dönemindeki Rolleri
Eski Osmanlı ordusunda hangi pozisyonlarda olduklarını merak mı ediyorsunuz? İşte bazı kabine üyelerinin Osmanlı dönemi hakkında bilgiler…
İsmet İnönü: Osmanlı ordusuna 1903 yılında katılan İnönü, 1. Dünya Savaşı’nda çeşitli cephelerde savaştı, ardından da Anadolu’ya geçti. Mudanya Mütarekesi ve Lozan Antlaşması’nda Türkiye heyetine başkanlık yaptı ve Cumhuriyetin ilanından sonra ilk Başbakan oldu.
Fevzi Çakmak: Türkiye’nin ikinci ve son mareşali olan Çakmak, aynı zamanda Türk Silahlı Kuvvetleri’nin ilk Genelkurmay Başkanı ve ilk Milli Savunma Bakanıydı.
Mustafa Fevzi Sarhan: İttihat ve Terakki üyesi olan Sarhan, Osmanlı Meclisi Mebusanında Manisa milletvekili olarak görev yaptı ve Cumhuriyet döneminde de Manisa milletvekilliği yapmaya devam etti.
Ahmet Ferit Tek: Son Osmanlı Meclisi Mebusanı’nda yer alan Tek, Türk Ocağının kurucularından biriydi ve TBMM’nin 1. ve 2. Dönem milletvekilleri arasındaydı.
